Projekty naukowe: Poszukując prawdy... oraz Topografia zbrodni...

Wydział Geodezji i Kartografii Politechniki Warszawskiej w 2020 roku prowadził multidyscyplinarne badania naukowe na obszarze Obozów Zagłady w Treblince II i Kulmhof w Chełmnie nad Nerem.

Projekty finansowane były przez Ministerstwo Dziedzictwa i Kultury Narodowej w ramach programu „Miejsca Pamięci i trwałe upamiętnienia w kraju” na 2020 rok.

Kierownikiem projektów:"Poszukując prawdy - badania bezinwazyjne na terenie Muzeum byłego Obozu Zagłady w Chełmnie nad Nerem" oraz "Topografia zbrodni - badania weryfikacyjne miejsc do upamiętnienia na obszarze Obozu Zagłady Treblinka II"  był dr inż. Sebastian Różycki.

W badaniach wykorzystano archiwalne i aktualne dane przestrzenne (zdjęcia lotnicze, skaning laserowy, mapy i plany) oraz relacje świadków. Analiza zgromadzonych danych pozwoliła na wytypowanie obszarów badawczych, na których przeprowadzono badania bezinwazyjne. Pomiary w terenie wykonano z wykorzystaniem georadaru, magnetometru i metody oporności elektrycznej.

Na terenie byłego Obozu Zagłady Treblinka II badania objęły: a) południowo-wschodnią część obozu, na którym poszukiwania skupiły się na odtworzeniu przebiegu nieistniejącej bocznicy kolejowej, na której stały wagony wtaczane do obozu; b) teren tzw. sortowni oraz strefy przyjęć przyszłych ofiar; c) obszar tzw. Totenlager, gdzie znajdowały się komory gazowe.  

Podczas bezinwazyjnych prospekcji terenowych na terenie byłego Obozu Zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem przebadano obszar krematoriów polowych w Lesie Rzuchowskim oraz ruin pałacu i fragmentów skarpy.  Znaczącego wsparcia w projektach udzieliła Komisja Rabiniczna ds. Cmentarzy działająca przy Biurze Naczelnego Rabina Polski.  

Na końcu warto nadmienić, że początek projektów zbiegł się wybuchem pandemii koronawirusa w Polsce (marzec 2020 roku). Prowadzenie kwerend archiwalnych oraz pomiarów terenowych było utrudnione, a w pewnych okresach niemożliwe. Niektóre archiwa były zamknięte lub ich dostępność ograniczona. Z kolei inne archiwa po krótkim okresie wznowienia działalności w okresie letnim, ponownie się zamknęły. Badania terenowe były utrudnione z powodów obostrzeń i zaleceń wydawanych przez Sanepid.